Prawa studenta na umowie o pracę. Umowa o pracę może być niekiedy korzystniejsza dla studenta niż umowy cywilnoprawne. Chociaż wynagrodzenie netto osoby uczącej się, która nie ukończyła 26. roku życia, będzie wyższe w przypadku np. umowy zlecenia, to umowa o pracę wiąże się z szeregiem praw i przywilejów pracowniczych Do zawarcia umowy zlecenia z małoletnim wystarczy zgoda jednego z rodziców. Zarówno umowa zlecenia, jak i inne umowy cywilnoprawne nie są umowami zawieranymi w odniesieniu do drobnych, bieżących spraw życia codziennego, lecz dotyczą wykonywania określonych czynności prawnych. Istotną kwestią, wymagającą wyjaśnienia, jest forma Status ucznia a umowa o pracę . Witam. Dowiedziałam się,że na umowie zlecenie pracodawca nie powinien zgłaszać mnie do ZUSu i opłacać składek ubezpieczeniowych.(Nauka w szkole dla dorosłych,jestem słuchaczem) Jednak robił to,co widzę po umowach,prawdopodobnie dlatego,ponieważ ja zaniedbałam sprawę,nie dopilnowałam,nie dostarczyłam dokumentów Umowa zlecenie - brutto a netto . Na początek - witam Próbuje obliczyć ile dostanę pieniędzy "na rękę". Pracuję na umowę zlecenie. Mam status ucznia/studenta, zatrudnienie przez agencję pracy. Czy może mi ktoś podać sposób jak wyliczyć netto z brutto? Czy są dgk. - Wtedy częste są sytuacje, w których student lub absolwent podczas wizyty u lekarza dowiaduje się, że „świeci się na czerwono", co oznacza, że nie jest ubezpieczony i nie ma prawa Umowa o pracę a umowa zlecenie u różnych pracodawców. Umowa zlecenie: to warto wiedzieć! Umowa zlecenie to spore korzyści dla pracodawcy. Dla pracownika już niekoniecznie. Kwestią, która spędza sen z powiek osobom zatrudnionym na umowę zlecenie są na przykład kwestie ubezpieczenia. Opłacanie składek ZUS w tym przypadku zależy od Umowa zlecenie ze studentem a zus, utrata statusu to utrata uprawnień datą ukończenia studiów jest dzień złożenia egzaminu dyplomowego. Podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne stanowić tu będzie odpowiednio pomniejszone wynagrodzenie, a składki zdrowotnej podstawa składek. Nego miesiąca. Oznacza to, że umowa tegorocznym maturzystą będzie umową bez składek ZUS. Obowiązek zgłoszenia zleceniobiorcy do ubezpieczeń społecznych oraz ubezpieczenia zdrowotnego nie dotyczy zleceniobiorców, którzy są: uczniami szkół ponadpodstawowych albo. studentami, którzy nie ukończyli 26 lat . Przystąpienie zleceniobiorcy do dobrowolnego ubezpieczenia emerytalnego i rentowego zależy tylko od niego. Umowa o pracę z wynagrodzeniem niższym od minimalnego oraz umowa zlecenia - w tym przypadku pracownik obowiązkowo podlega ubezpieczeniom społecznym zarówno z tytułu umowy o pracę, jak i umowy zlecenia. Umowa o pracę studenta lub Osoby zatrudnione na umowę zlecenie z pensją 2 021 PLN brutto otrzymają na rękę kwotę 2 021 PLN netto. Pracodawca zatrudniający pracownika na umowę o pracę z wynagrodzeniem 2 021 PLN brutto poniesie łączny koszt równy 2 021 PLN netto. Yyau. Sezon wakacyjny to dla przedsiębiorcy okazja do zatrudnienia ucznia lub studenta. Jest to pewien sposób na uzupełnienie braków kadrowych w porze urlopowej. W większości pracownicy o statusie ucznia lub studenta zatrudniani są do prostych prac do wykonywania, których nie muszą posiadać doświadczenia. Koszty związane z ich zatrudnieniem są dużo niższe w porównaniu z zatrudnieniem wykwalifikowanych pracowników. Na skróty Umowa zlecenieOskładkowanie umowy zlecenia ze studentemWynagrodzenie studenta w oparciu o minimalną stawkę godzinowąOpodatkowanie umowy zlecenia Umowa zlecenie jest umową cywilnoprawną regulowaną przez Kodeks cywilny. Stronami umowy są: zlecający pracę (zleceniodawca) i wykonujący pracę (zleceniobiorca). Przyjmujący zlecenie zobowiązuje się do wykonania określonej czynności prawnej. Za jej wykonanie powinien otrzymać wynagrodzenie. W niektórych przypadkach zleceniobiorca zobowiązuje się do wykonania pracy bez zapłaty. Umowa zlecenia zawierana z uczniem lub studentem do 26 roku życia zwolniona jest z zapłaty składek na ubezpieczenia społeczne i zdrowotne. Dla ZUS-u do dnia 31 sierpnia, status ucznia posiadają osoby, które: ukończyły szkołę i dalej nie kontynuują nauki kontynuują naukę w tej samej szkole lub ukończyły szkołę i rozpoczynają naukę w kolejnej, w nowym roku szkolnym rozpoczynającym się z dniem 1 września kontynuują naukę na studiach (wymagane przedstawienie zaświadczenia o przyjęciu na studia, w tym wypadku osoba posiada status ucznia do dnia 30 września). Oskładkowanie umowy zlecenia ze studentem W zasadzie umowa zlecenia zawarta z uczniem lub studentem nie podlega zapłacie obowiązkowych składek na ZUS. Jednak w sytuacji kiedy umowa zlecenia dotyczy studenta, z którym wcześniej zleceniodawca zawarł umowę o pracę, to taka umowa powinna być oskładkowana. Jej podstawę stanowi suma wynagrodzenia z tytułu obu umów (zlecenia i o pracę). PRZYKŁADStudent III roku został zatrudniony na podstawie umowy o pracę z wynagrodzeniem 2 500 zł brutto. Dodatkowo z tym samym pracodawcą zawarł umowę zlecenia z wynagrodzeniem 1 000 zł brutto. Pracodawca w celu ustalenia wynagrodzenia pracownika musi obliczyć składki ZUS od podstawy 3 500 zł (2 500 zł + 1 000 zł). Wynagrodzenie studenta w oparciu o minimalną stawkę godzinową Forma płatna umowy zlecenia wymaga zachowania minimalnej składki godzinowej. Zgodnie z obowiązującymi przepisami od 2017 roku wynagrodzenie zleceniobiorcy nie może być niższe od stawki godzinowej obowiązującej w danym roku. Oblicza się je przemnażając liczbę przepracowanych godzin przez ustaloną stawkę godzinową. Dopuszcza się również wynagrodzenie w stałej, określonej kwocie, ale w tej sytuacji musi zostać wykazana liczba przepracowanych przez zleceniobiorcę godzin. Kwota takiego wynagrodzenia podzielona przez liczbę godzin nie może być niższa od obowiązującej minimalnej stawki godzinowej. W 2021 roku minimalna stawka godzinowa na umowie zlecenia wynosi 18,30 zł brutto. Opodatkowanie umowy zlecenia Przychody z umowy zlecenia traktowane są jak przychody z działalności wykonywanej osobiście. W tym wypadku, płatnikiem składek jest zakład pracy, do którego obowiązków należy naliczenie, pobranie i odprowadzenie do urzędu skarbowego zaliczki na podatek dochodowy od wypłaconego wynagrodzenia. Przychód z umowy zlecenia może być opodatkowany ryczałtem w wysokości 17% lub na zasadach ogólnych w wysokości 17%. Jeżeli kwota należności ustalona w umowie zawarta z osobą, która nie jest pracownikiem płatnika składek nie przekracza wartości 200 zł brutto, to płatnik obowiązkowo musi pobrać podatek zryczałtowany w wysokości 17% od przychodu nie pomniejszonego o koszty uzyskania przychodu. W sytuacji kiedy kwota wynagrodzenia ustalonego w umowie przekracza wartość 200 zł brutto, to wtedy płatnik musi wyliczyć i pobrać zaliczkę na podatek dochodowy od osób fizycznych. Przychód jaki wynika z umowy zlecenia musi być przed obliczeniem zaliczki pomniejszony o koszty uzyskania przychodu (zgodnie z art. 22 ust. 9 ustawy o PIT). Przeważnie jest to 20% przychodu pomniejszonego o składki na ZUS. Przychód należy zmniejszyć o potrącone w danym miesiącu składki na ubezpieczenia społeczne o ile występują. Następnie od dochodu ustalonego w ten sposób, płatnik pobiera zaliczkę na podatek wg stawki 17% lub 32% z zastrzeżeniem, że stawka wyższa stosowana jest na wniosek zleceniobiorcy. Obliczoną zaliczkę należy pomniejszyć o kwotę składki na ubezpieczenie zdrowotne o ile podatnik pod nie podlega. Składka zdrowotna pobierana jest ze środków zleceniobiorcy. Odliczenie nie może przekroczyć 7,75% podstawy wymiaru składki. Opodatkowanie umowy zlecenia ucznia lub studenta do 26 roku życia Od 2019 roku obowiązują nowe przepisy, zgodnie z którymi osoby spełniające określone warunki mają prawo skorzystać z ulgi podatkowej (zwolnienie z PIT dla młodych). Z obowiązku opłacania zaliczek na podatek dochodowy zwolniona jest określona grupa osób. Zwolnienie z PIT przysługuje osobom, które: nie ukończyły 26 roku życia – ulga przysługuje do dnia urodzin. Przychody osiągnięte po tej dacie zostają automatycznie opodatkowane są zatrudnione na podstawie umowy o pracę i na podstawie umowy zlecenia - do umowy o pracę wlicza się praca nakładcza i stosunek służbowy osiągnęły przychód w kwocie nieprzekraczającej 85 528 zł w ciągu roku kalendarzowego. Data publikacji: 2021-07-08, autor: FakturaXL Studenci i uczniowie gimnazjów, szkół ponadgimnazjalnych, szkół ponadpodstawowych do ukończenia 26. roku życia z tytułu wykonywania umowy zlecenia nie podlegają ubezpieczeniom emerytalnym i rentowym ani obowiązkowo, ani dobrowolnie. W okresie przerwy międzysemestralnej, wakacyjnej itp. zakłady pracy często korzystają z możliwości zatrudniania uczniów i studentów przy pracach sezonowych. Z racji ponoszonych kosztów związanych z ubezpieczeniami społecznymi, ubezpieczeniem zdrowotnym i funduszami pozaubezpieczeniowymi (Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych) bardzo korzystne dla pracodawcy jest zawarcie ze studentem czy uczniem umowy zlecenia, umowy agencyjnej lub umowy o świadczenie usług, do której stosuje się przepisy o zleceniu. Umowa zlecenia Umowa zlecenia jest z reguły odpłatna. Jeżeli jednak strony tak postanowią, może być wykonana nieodpłatnie. Nieodpłatne umowy zlecenia nie stanowią podstawy do zgłoszenia do ubezpieczeń społecznych i ubezpieczenia zdrowotnego oraz opłacania składek. Fakt dokonania zwrotów kosztów przejazdu - w celu wykonania danej umowy - pozostaje bez wpływu na sytuację tych osób w zakresie ubezpieczeń. Kodeks cywilny dopuszcza wprawdzie zawieranie nieodpłatnych umów zlecenia, z tym jednak zastrzeżeniem, że nieodpłatny charakter umowy musi wynikać z postanowień tej umowy. Jeżeli ani z umowy, ani z okoliczności nie wynika, że przyjmujący zlecenie zobowiązał się je wykonać bez wynagrodzenia, za wykonanie zlecenia należy się wynagrodzenie, które stanowi podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe. Umowa zlecenia powinna zawierać • oświadczenie zleceniobiorcy o tym, czy ma inne tytuły do objęcia ubezpieczeniami społecznymi, • oświadczenie zleceniobiorcy, czy chce przystąpić do dobrowolnego ubezpieczenia chorobowego, • zasady wynagrodzenia. Uczniowie i studenci na umowie zlecenia Ustawodawca w przepisach ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych określił, że studenci i uczniowie gimnazjów, szkół ponadgimnazjalnych, szkół ponadpodstawowych do ukończenia 26. roku życia nie są obejmowani ubezpieczeniami emerytalnym i rentowymi ani obowiązkowo, ani dobrowolnie z tytułu wykonywania umowy zlecenia, umowy agencyjnej ani umowy o świadczenie usług, do której stosuje się przepisy dotyczące zlecenia. W przypadku studentów i uczniów nie ma znaczenia, czy szkoła lub uczelnia, do której uczęszczają, jest szkołą publiczną czy prywatną, nie ma również znaczenia to, czy nauka odbywa się w systemie dziennym, wieczorowym lub zaocznym. Do celów ubezpieczeń społecznych uznaje się, że do 31 sierpnia każdego roku uczniem jest osoba, która kontynuuje naukę w tej samej szkole, ukończyła szkołę i rozpoczyna naukę w szkole, w której rok szkolny rozpoczyna się 1 września, ukończyła szkołę i nie kontynuuje nauki. To rozwiązanie dotyczy zarówno uczniów, którzy od września kontynuują naukę w tej samej szkole, jak i tych, którzy kończą naukę, np. uczeń po ukończeniu liceum - do 31 sierpnia danego roku posiada status ucznia. Do celów ubezpieczeniowych uczniów szkół gimnazjalnych i ponadgimnazjalnych traktuje się jak uczniów szkół ponadpodstawowych. Reasumując, uczniowie, którzy po ukończeniu szkoły ponadpodstawowej wykonują pracę na podstawie umowy zlecenia do 31 sierpnia roku, w którym ukończyli tę naukę, traktowani są jak uczniowie i tym samym nie podlegają ubezpieczeniom społecznym z tytułu wykonywania umowy zlecenia. Natomiast w okresie od 1 września tego samego roku osoby te w przypadku niepodjęcia dalszej nauki (np. studiów), z tytułu wykonywania pracy na podstawie umowy zlecenia, podlegają obowiązkowo ubezpieczeniom społecznym i ubezpieczeniu zdrowotnemu. Przykład Uczeń 4. klasy technikum po zakończeniu nauki - od 1 sierpnia do 1 października - wykonuje pracę na podstawie umowy zlecenia. Osoba ta nie kontynuuje nauki w szkole wyższej. A zatem - zgodnie z wyżej podanym wyjaśnieniem - osoba ta do 31 sierpnia nie podlega ubezpieczeniom społecznym (ma jeszcze status ucznia). Natomiast od 1 września podlega z tytułu umowy zlecenia ubezpieczeniom społecznym na ogólnych zasadach. Zleceniodawca powinien więc zgłosić tego ucznia do ubezpieczeń społecznych i ubezpieczenia zdrowotnego na formularzu ZUS ZUA w terminie do 7 września (czyli w ciągu 7 dni od powstania obowiązku ubezpieczeń społecznych). Zgodnie z przepisami ustawy z 27 lipca 2005 r. - Prawo o szkolnictwie wyższym studentem jest osoba kształcąca się: • na studiach pierwszego stopnia (studia licencjackie lub inżynierskie kończące się uzyskaniem tytułu licencjata lub inżyniera), • na studiach drugiego stopnia (studia magisterskie kończące się uzyskaniem tytułu magistra lub równorzędnego), • na jednolitych studiach magisterskich (studia magisterskie, na które przyjmowani są kandydaci posiadający świadectwo dojrzałości, kończące się uzyskaniem tytułu magistra lub tytułu równorzędnego). Osoba jest studentem do daty ukończenia studiów, tj. do daty złożenia przez studenta ostatniego wymaganego planem studiów egzaminu - w przypadku kierunków lekarskiego, lekarsko-dentystycznego i weterynarii, zaliczenia przez studenta ostatniej, przewidzianej w planie studiów praktyki - w przypadku kierunku farmacja, bądź do daty skreślenia z listy studentów. WAŻNE! Zwolniony z obowiązku ubezpieczeń społecznych z tytułu wykonywania umowy zlecenia jest każdy student do ukończenia 26 lat, bez względu na obywatelstwo i kraj odbywania studiów. Inna jest sytuacja studenta zleceniobiorcy w zakresie obejmowania ubezpieczeniami społecznymi, który pozostaje w stosunku pracy ze swoim zleceniodawcą. Wówczas przychód uzyskany przez studenta z tytułu umowy zlecenia podlega oskładkowaniu tak, jak przychód ze stosunku pracy. Studentem nie jest osoba kształcąca się na studiach podyplomowych i w przypadku wykonywania pracy na podstawie umowy zlecenia podlega obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym. Ubezpieczeniu wypadkowemu podlega, jeżeli wykonuje pracę w siedzibie lub miejscu prowadzenia działalności przez zleceniodawcę. Ubezpieczenie chorobowe jest dla niej dobrowolne. Ubezpieczenie zdrowotne Obowiązek podlegania ubezpieczeniu zdrowotnemu określają przepisy ustawy z 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki finansowanych ze środków publicznych (DzU z 2008 r. nr 164, poz. 1027 ze zm.). Studenci i uczniowie wykonujący pracę na podstawie umowy zlecenia nie podlegają ubezpieczeniu zdrowotnemu z tytułu wykonywania pracy na tej podstawie. Ubezpieczeniu zdrowotnemu podlegają oni jako członkowie rodziny osoby podlegającej temu ubezpieczeniu. Są wówczas zgłaszani do tego ubezpieczenia przez jednego z rodziców, które np. z tytułu pozostawania w stosunku pracy podlega obowiązkowo temu ubezpieczeniu. Barbara Zabieglińska specjalista ds. ubezpieczeń społecznych Podstawa prawna: • ustawa z 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (DzU z 2007 r. nr 11, poz. 74 ze zm.), • ustawa z 27 lipca 2005 r. - Prawo o szkolnictwie wyższym (DzU nr 164, poz. 1365 ze zm.). Porady Student Umowa-zlecenie dla studenta – ABC | 5 min czytania | 5 min czytania Status studenta lub ucznia, który nie ukończył 26. roku życia, upoważnia do zwolnienia z obowiązku opłacania składek na ubezpieczenie społeczne. Od kwoty brutto takiego zleceniobiorcy odejmuje się tylko zaliczkę na podatek dochodowy od osób fizycznych. Dzięki temu koszty zatrudnienia takiego pracownika są niskie, a studenci mogą łatwiej zacząć zdobywać swoje pierwsze doświadczenia na rynku pracy. Czego dowiesz się z artykułu: • Umowa-zlecenie – standardowe składki ZUS • Status studenta a koszty zatrudnienia • Umowa-zlecenie dla studenta – jakich formalności trzeba dopełnić? | 5 zalet umowy-zlecenia Umowa-zlecenie – standardowe składki ZUS Umowa-zlecenie stanowi tytuł ubezpieczeń społecznych, dlatego od wynagrodzenia odprowadza się składki. Ich wysokość jest taka sama jak w wypadku umowy o pracę i wynosi: 9,76% wynagrodzenia brutto – składka emerytalna, 1,5% wynagrodzenia brutto – składka rentowa, 2,45% wynagrodzenia brutto – składka chorobowa, 9% wynagrodzenia pomniejszonego o składki na ubezpieczenie społeczne – składka zdrowotna. Wysokość kosztów ubezpieczenia pracownika została określona w ustawie o systemie ubezpieczeń społecznych. Obowiązek odprowadzania składek od umowy-zlecenia istnieje wtedy, gdy stanowi ona jedyny tytuł ubezpieczeń społecznych. Opłacanie składki chorobowej za zleceniobiorcę jest dobrowolne. | Dobrowolne ubezpieczenie chorobowe – co zyskujesz? Status studenta a koszty zatrudnienia Studenci i uczniowie, którzy nie ukończyli 26. roku życia, są zwolnieni ze składek ZUS. Obowiązek nie występuje nawet wtedy, gdy płaca osiągana z innych tytułów jest niższa niż minimalne wynagrodzenie za pracę obowiązujące w danym roku. Umowa-zlecenie zawarta ze studentem powinna być oskładkowana, jeśli osoba ucząca się pozostaje ze zleceniodawcą w stosunku pracy. Nie trzeba płacić składek od umowy-zlecenia, jeśli zawarło się umowę o pracę z innym pracodawcą. Przychody uzyskiwane z tytułu umowy-zlecenia podlegają opodatkowaniu na zasadach wskazanych w ustawie o podatku dochodowym od osób fizycznych. Pracodawca zatrudniający studenta lub ucznia nie musi opłacać składek na: ubezpieczenie emerytalne (9,76% wynagrodzenia brutto), ubezpieczenie rentowe (6,5% wynagrodzenia brutto), ubezpieczenie wypadkowe (0,4%-3,6% wynagrodzenia brutto), Fundusz Pracy (2,45% wynagrodzenia brutto), Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych (0,1% wynagrodzenia brutto). | Umowa-zlecenie i umowa o pracę jednocześnie – czy tak można? Umowa-zlecenie dla studenta – jakich formalności trzeba dopełnić? Aby potwierdzić swój status studenta przy zawieraniu umowy-zlecenia, należy dostarczyć zleceniodawcy ksero / skan ważnej legitymacji studenckiej lub wydane przez dziekanat zaświadczenie o statusie studenta. Ze świadczeń z ubezpieczenia zdrowotnego mogą korzystać osoby uczące się, które zostały zgłoszone do ubezpieczenia przez rodzica lub przez uczelnię. Status ucznia (osoby uczącej się) przysługuje: uczniom, którzy ukończyli szkołę i nie kontynuują nauki (do 31 sierpnia), uczniom, którzy kontynuują naukę w tej samej szkole lub ukończyli szkołę i rozpoczynają naukę w następnej, w której rok szkolny rozpoczyna się 1 września, uczniom, którzy kontynuują naukę na studiach. Wiele osób zastanawia się, co ze statusem studenta po obronie – od którego momentu nie można się nim dłużej posługiwać? Zgodnie z przepisami utrata statusu studenta i obowiązek zgłoszenia zleceniobiorcy do ubezpieczeń społecznych występuje: od następnego dnia po obronie pracy dyplomowej (nawet jeśli zleceniobiorca nie ukończył 26. roku życia), od następnego dnia po wykreśleniu z listy studentów, od dnia ukończenia 26. roku życia. Warto też dodać, że status studenta – wymagany do zwolnienia z obowiązku opłacania składek na ubezpieczenie społeczne – nie przysługuje: uczestnikom studiów doktoranckich, uczestnikom studiów podyplomowych. | Studia a staż pracy – czy nauka liczy się do emerytury? Firmy działające sezonowo i te mające latem mają większy ruch w interesie zaczynają szukać dodatkowych rąk do pracy. Potencjalni chętni to uczniowie i studenci, którzy najczęściej podejmują się płatnego zajęcia w branży turystycznej, gastronomicznej czy w rolnictwie. Z ekonomicznego punktu widzenia najlepiej przyjąć do pracy na dzieło lub zlecenie. Umową cywilną nie można przy tym zastąpić zatrudnienia na umowę o pracę. Nie należy się zatem kierować wyłącznie względami oszczędnościowymi. Zlecenie bez ZUS Co do zasady zleceniobiorcy zatrudnieni na terytorium Polski objęci są obowiązkowo ubezpieczeniami emerytalnym, rentowymi, wypadkowym i zdrowotnym. Jedynie o opłacaniu składki chorobowej mogą sami zdecydować. Wyjątkiem od tej zasady jest zastrzeżenie dotyczące młodych, uczących się osób. Gdy pracę na zlecenie podejmie uczeń gimnazjum, szkoły ponadgimnazjalnej lub ponadpodstawowej albo student, nie podlega on żadnym ubezpieczeniom do ukończenia 26. roku życia. Decydują tu zatem łącznie dwie przesłanki – wiek i posiadanie statusu ucznia/studenta. Zleceniobiorca musi je spełniać przez cały czas obowiązywania umowy. Aby ustalić, czy taki młody człowiek faktycznie może być wykluczony z obowiązku ubezpieczeniowego, zleceniodawca jako potencjalny płatnik składek powinien uzyskać od kandydata przedłożenia dokumentów potwierdzających obie przesłanki. Przydadzą się tu jakiekolwiek papiery potwierdzające status ucznia/studenta oraz wiek. Może to być legitymacja, pismo o przyjęciu na studia itp. Warto również zobowiązać zleceniobiorcę do poinformowania o każdej zmianie, która ma wpływ na kwestię ubezpieczeń, np. o skreśleniu z listy studentów. Zleceniobiorca powinien podpisać oświadczenie w tej sprawie. Mniej wymogów Przedsiębiorcy, który przyjmie „szkolniaka" na zlecenie, od razu ubywa obowiązków, przynajmniej wobec ZUS. Nie trzeba dokonywać zgłoszenia, rozliczać go ze składek ani wyrejestrować po zakończeniu pracy. Żeby jednak bezpiecznie przeprowadzić to zatrudnienie, tzn. aby szło w zgodzie z przepisami zarówno kodeksu cywilnego, jak i kodeksu pracy i ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, należy pamiętać o kilku zasadach. Pierwsza i najważniejsza to taka, aby nie spisywać umowy-zlecenia wyłącznie ze względu na brak składek i mniej formalności. Jeśli bowiem pod płaszczykiem umowy cywilnej będzie się krył stosunek pracy podlegający regulacjom to sama nazwa jej nie obroni. Zatrudnienie polegające na tym, że osoba zobowiązuje się do wykonywania pracy określonego rodzaju na rzecz pracodawcy i pod jego kierownictwem oraz w miejscu i czasie wyznaczonym przez zwierzchnika, a pracodawca – do zatrudniania tej osoby za wynagrodzeniem, oznacza nawiązanie stosunku pracy, bez względu na nazwę zawartej przez strony umowy. Nie jest dopuszczalne zastąpienie umowy o pracę umową cywilnoprawną przy zachowaniu warunków wykonywania pracy, zarezerwowanych dla angażu pracowniczego (art. 22 § 12 Jeśli ZUS podczas kontroli zbada treść umowy oraz sposób jej wykonywania i zakwestionuje rodzaj zawartego kontraktu, kwalifikując go jako umowę o pracę, to zamiast spodziewanych oszczędności czasu i pieniędzy, przedsiębiorca doczeka się przykrych konsekwencji. Nie tylko będzie musiał dokonać wstecznego zgłoszenia pracownika (a nie zleceniobiorcy) do wszystkich obowiązkowych ubezpieczeń – bo takie rodzi umowa o pracę, bez względu na posiadanie statusu ucznia czy studenta, ale również poskładać dokumenty rozliczeniowe, zapłacić zaległe składki wraz z odsetkami, a także karę grzywny (do 5000 zł), którą ZUS może wymierzyć za niedopełnienie obowiązków płatnika. Kontrole mogą być nasilone szczególnie w okresie wakacyjnym, kiedy młodzi ludzie podejmują sezonową pracę. Przykład Cukiernia wystawiła przed swoim lokalem stanowisko z lodami. Przedtem wywiesiła w witrynie ogłoszenie o pracę w charakterze sprzedawcy. Zgłosiło się wielu chętnych, ale właściciel postanowił zatrudnić młodą, 21-letnią studentkę na umowę-zlecenie na 2 miesiące. Szef powierzył jej obsługę lodziarni codziennie od 10 do 19. Kobieta podlegała zwierzchnictwu kierowniczki cukierni, od której dostawała wytyczne i której zdawała kasę po zakończeniu pracy. Studentki nie zgłoszono w ZUS i pracodawca nie opłacał za nią żadnych składek. Jednak zatrudnienie w takich warunkach powinno przebiegać w ramach oskładkowanej umowy o pracę, a nie zlecenia. Status ma znaczenie Przy ustalaniu, czy wystąpi obowiązek ubezpieczeniowy za uczącego się zleceniobiorcę, należy kierować się datami dwóch zdarzeń – uzyskania i utraty statusu ucznia/studenta. Trzeba również uważać na datę urodzenia zatrudnionego. Do celów ubezpieczeń społecznych uznaje się, że uczniem jest – do 31 sierpnia każdego roku – osoba, która: - kontynuuje naukę w tej samej szkole, - skończyła szkołę i rozpoczyna naukę w kolejnej placówce, w której rok szkolny rozpoczyna się 1 września, - ukończyła naukę i jej nie kontynuuje. Zatem uczeń, który ukończył dany etap edukacji lub zakończył ją w ogóle (np. skończył szkołę średnią i zdał maturę), do końca wakacji może korzystać z wyłączenia z systemu ubezpieczeniowego jako zleceniobiorca. Jeśli zaś przedstawi zaświadczenie o przyjęciu na studia wyższe, uznaje się go za ucznia do 30 września. Zupełnie inaczej (i gorzej) jest w przypadku studentów. Zgodnie z ustawą z 27 lipca 2005 r. Prawo o szkolnictwie wyższym (DzU nr 164, poz. 1365 ze zm.) studentem jest osoba kształcąca się na studiach stopnia pierwszego (studia licencjackie, inżynierskie) lub drugiego (magisterskie) albo na jednolitych studiach magisterskich (np. w systemie 5-letnim). Studentem jest się od daty immatrykulacji, tj. aktu przyjęcia w poczet studentów uczelni i złożenia ślubowania, do daty ukończenia nauki lub daty skreślenia z listy studentów. Jeżeli data formalnej immatrykulacji jest późniejsza niż 1 października danego roku kalendarzowego, zwolnienie z obowiązku ubezpieczeń – zgodnie ze stanowiskiem ZUS – obejmuje także okres między 1 października a dniem immatrykulacji. Jednocześnie ulga składkowa urywa się wraz z ukończeniem nauki, a nie – jak w przypadku uczniów – z końcem roku szkolnego >patrz tabelka. Przy ustalaniu obowiązku ubezpieczeń społecznych studenta pracującego na zlecenie nie ma znaczenia jego obywatelstwo ani kraj, w którym studiuje. Obojętne jest też, w jakim trybie się uczy (zaocznym, dziennym), a także status uczelni (prywatna lub państwowa). Nie łączyć z etatem Żeby zwolnienie z obowiązku ubezpieczeń miało zastosowanie, młody zleceniobiorca nie może wykonywać tej umowy dla swojego pracodawcy, czyli podmiotu, z którym wiąże go stosunek pracy. Gdyby tak było, do celów ubezpieczeń byłby traktowany jako pracownik, a od zlecenia należne byłyby wszystkie składki (naliczane jak od przychodu ze stosunku pracy). Przykład 23-letni student, przyszły magister, jest zatrudniony w spółce jawnej na umowę o pracę. Jednocześnie dorabia sobie, wykonując pracę na zlecenie zawartą ze spółką z Obowiązkowo podlega on ubezpieczeniom społecznym z tytułu stosunku pracy. Natomiast z tytułu umowy-zlecenia nie podlega ubezpieczeniom – ani obowiązkowo, ani dobrowolnie. Gdyby jednak podpisał dodatkową umowę cywilną ze swoją macierzystą firmą, przychód ze zlecenia trzeba byłoby oskładkować tak, jakby został osiągnięty z tytułu zatrudnienia na umowę o pracę. Do dnia urodzenia Zatrudniając ucznia czy studenta na zlecenie, warto kontrolować jego datę urodzenia. Po ukończeniu 26 lat nauka nie wpływa już bowiem na obowiązek ubezpieczeń. Umowa-zlecenia staje się wówczas tytułem do obowiązkowych ubezpieczeń: emerytalnego, rentowych, wypadkowego i zdrowotnego. Dobrowolne jest tylko chorobowe. Zleceniodawca powinien więc dokonać odpowiedniego zgłoszenia w ZUS. Przykład Ucząca się na studiach drugiego stopnia pani Agata 27 czerwca br. ukończyła 26 lat. Od tego dnia podlega ubezpieczeniom ze zlecenia jak każdy inny zleceniobiorca. Pani Agata zadeklarowała chęć przystąpienia do dobrowolnego ubezpieczenia chorobowego. Zleceniodawca powinien zgłosić ją do ubezpieczeń od 27 czerwca. Zgłoszenie złożył w ZUS 28 czerwca, więc pani Agata została objęta wszystkimi ubezpieczeniami, w tym chorobowym, od 27 czerwca. Wynagrodzenie za czerwiec, w wysokości 1300 zł, otrzyma 5 lipca. Płatnik musi już złożyć za nią dokumenty rozliczeniowe za czerwiec, ale podstawa wymiaru oraz same składki będą jeszcze zerowe. Za to w dokumentach za lipiec (wtedy nastąpi wypłata za czerwiec), tj. w raporcie imiennym ZUS RCA, należy wykazać składki od podstawy wymiaru, którą będzie stanowiło wynagrodzenie za okres od 27 do 30 czerwca (okres objęcia ubezpieczeniami). Natomiast od pensji za okres od 1 do 26 czerwca żadne składki nie są należne. Aby ustalić podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne i zdrowotne za lipiec, płatnik powinien to wynagrodzenie podzielić przez 30 (liczba dni czerwca) i pomnożyć przez dni podlegania ubezpieczeniom w czerwcu: – podstawa wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne: 1300 zł : 30 dni x 4 dni = 173,33 zł – składka emerytalna: 173,33 zł x 9,76 proc. = 16,92 zł – składka rentowa: 173,33 zł x 1,5 proc. = 2,60 zł – składka chorobowa: 173,33 zł x 2,45 proc. = 4,25 zł – łącznie składki społeczne finansowane przez zleceniobiorcę – 23,77 zł podstawa wymiaru składki zdrowotnej (173,33 zł – 23,77 zł) = 149,56 zł – składka zdrowotna: 149,56 zł x 9 proc. = 13,46 zł Nie każda uczelnia uprawnia do ulgi Do celów ubezpieczeń społecznych za studentów nie uważa się uczestników studiów: Studia doktoranckie, na które przyjmowani są kandydaci posiadający tytuł magistra albo tytuł równorzędny, umożliwiające uzyskanie zaawansowanej wiedzy w określonej dziedzinie lub dyscyplinie nauki, przygotowujące do samodzielnej działalności badawczej i twórczej oraz uzyskania stopnia naukowego doktora są – w myśl przepisów ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym – studiami trzeciego stopnia. Natomiast studia podyplomowe to inna niż studia wyższe i studia doktoranckie forma kształcenia przeznaczona dla osób legitymujących się dyplomem ukończenia studiów wyższych. - Brak jednomyślności Od 1 października 2011 r. wprowadzono zmianę w art. 167 ust. 2a ustawy o szkolnictwie wyższym. Pozwala ona osobie, która ukończyła studia pierwszego stopnia, zachować prawa studenta do 31 października roku ukończenia nauki. Nowelizacja spowodowała jednak, że obecnie istnieją dwa rozbieżne stanowiska w kwestii momentu objęcia zleceniobiorcy ubezpieczeniami. Niektórzy eksperci stoją na stanowisku, że do końca października absolwent studiów licencjackich może jeszcze korzystać z wyłączenia z ubezpieczeń ze zlecenia. Inaczej uważa ZUS, który widzi różnicę między zachowaniem praw studenta a posiadaniem statusu studenta w rozumieniu art. 2 ust. 1 pkt 18k ustawy o szkolnictwie wyższym (osoba kształcąca się na studiach wyższych). Jedynie ten drugi warunek daje prawo do ulgi składkowej. Oznacza to, że – zgodnie ze stanowiskiem ZUS – z dniem obrony pracy licencjackiej zleceniobiorca traci status studenta, a tym samym prawo do zwolnienia z ubezpieczeń. Podlega im na ogólnych zasadach dotyczących zleceniobiorców. Ponownie może skorzystać z wyłączenia z ubezpieczeń, gdy podejmie studia drugiego stopnia. Analogicznie jest u osoby, która ukończy studia drugiego stopnia czy jednolite magisterskie. Wraz z obroną pracy dyplomowej (złożeniem ostatniego egzaminu lub zaliczeniem ostatniej praktyki) przywilej składkowy znika. Nie ulega on przedłużeniu do 31 października. Okres zwolnienia zleceniobiorcy ze składek Okres zachowywania Status Ucznia Studenta Data początkowa początek roku szkolnego, w którym rozpoczęła się nauka – data immatrykulacji – jeśli studia zaczynają się w październiku, a immatrykulacja przypada później, do celów ubezpieczeń studentem jest się od 1 października Data końcowa – 31 sierpnia – bez względu na zamiar kontynuowania nauki – 30 września – w razie przedłożenia zaświadczenia o przyjęciu na studia wyższe – złożenia egzaminu dyplomowego, – złożenia ostatniego wymaganego planem studiów egzaminu – w przypadku kierunków lekarskich, lekarsko-dentystycznych i weterynarii, – zaliczenia ostatniej przewidzianej w planach studiów praktyki – w przypadku kierunku: farmacja

status ucznia a umowa zlecenie